Τι είναι
Τα οστά ανανεώνονται συνεχώς. Όταν η απώλεια οστού υπερβαίνει τον σχηματισμό του για μεγάλο διάστημα, η οστική μάζα και η μικροαρχιτεκτονική μπορεί να εξασθενήσουν.
Η μέτρηση οστικής πυκνότητας είναι σημαντική, αλλά ο συνολικός κίνδυνος κατάγματος εξαρτάται επίσης από την ηλικία, προηγούμενα κατάγματα, πτώσεις, φάρμακα και άλλες παθήσεις.
Ποια συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν
Η οστεοπόρωση συχνά παραμένει σιωπηλή έως ότου συμβεί κάταγμα.
- Κάταγμα μετά από μικρή κάκωση ή πτώση
- Αιφνίδιος ή επίμονος πόνος στη ράχη από πιθανό σπονδυλικό κάταγμα
- Σταδιακή απώλεια ύψους
- Μεταβολή της στάσης σώματος
- Ιστορικό επαναλαμβανόμενων καταγμάτων
- Καμία εμφανής ενόχληση πριν από ένα κάταγμα
Ο πόνος στις αρθρώσεις ή στα οστά δεν σημαίνει απαραίτητα οστεοπόρωση. Νέος έντονος πόνος μετά από πτώση χρειάζεται άμεση αξιολόγηση για κάταγμα.
Πιθανές αιτίες και παράγοντες κινδύνου
Η οστική απώλεια μπορεί να σχετίζεται με την ηλικία ή να ενισχύεται από άλλους παράγοντες.
- Ηλικία και εμμηνόπαυση
- Προηγούμενο κάταγμα ή οικογενειακό ιστορικό
- Μακροχρόνια λήψη φαρμάκων που επηρεάζουν τα οστά
- Διαταραχές θυρεοειδούς, παραθυρεοειδών ή άλλων ορμονών
- Χαμηλό σωματικό βάρος, υποσιτισμός ή δυσαπορρόφηση
- Κάπνισμα, αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ και περιορισμένη κινητικότητα
Πότε είναι χρήσιμη η αξιολόγηση από ενδοκρινολόγο
Αξιολόγηση είναι χρήσιμη μετά από κάταγμα χαμηλής βίας, όταν υπάρχουν σημαντικοί παράγοντες κινδύνου, μετά την εμμηνόπαυση σε κατάλληλη ηλικία ή όταν λαμβάνεται θεραπεία που επηρεάζει τα οστά.
Η ανάγκη μέτρησης οστικής πυκνότητας και η συχνότητα επανάληψης δεν είναι ίδια για όλους και καθορίζονται από τον ατομικό κίνδυνο.
Πώς γίνεται η διερεύνηση
Η διερεύνηση εκτιμά τόσο την οστική πυκνότητα όσο και πιθανούς αναστρέψιμους παράγοντες.
- Ιστορικό καταγμάτων, πτώσεων, εμμηνόπαυσης και οικογενειακού κινδύνου
- Ανασκόπηση φαρμάκων και συνυπαρχουσών παθήσεων
- Μέτρηση οστικής πυκνότητας όταν ενδείκνυται
- Εκτίμηση συνολικού κινδύνου κατάγματος
- Στοχευμένος εργαστηριακός έλεγχος για δευτεροπαθείς αιτίες
- Απεικόνιση σπονδυλικής στήλης ή άλλος έλεγχος σε συγκεκριμένες ενδείξεις
Η αξιολόγηση βασίζεται στο ιστορικό, στην κλινική εικόνα και, όταν χρειάζεται, στον κατάλληλο εργαστηριακό ή απεικονιστικό έλεγχο. Ο κατάλληλος έλεγχος καθορίζεται μετά την ιατρική αξιολόγηση.
Πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί ή να παρακολουθηθεί
Η φροντίδα περιλαμβάνει επαρκή θρέψη, ασφαλή σωματική δραστηριότητα, πρόληψη πτώσεων, αποφυγή καπνίσματος και αντιμετώπιση υποκείμενων αιτιών.
Όταν ο κίνδυνος κατάγματος το δικαιολογεί, συζητούνται κατάλληλες ιατρικές θεραπείες. Η επιλογή εξαρτάται από το ιστορικό, τα ευρήματα, άλλες παθήσεις και τις προτιμήσεις του ασθενούς.
Η παρακολούθηση ελέγχει την ασφάλεια, τη συνέπεια και την ανταπόκριση, χωρίς αυθαίρετη έναρξη ή διακοπή θεραπείας ή συμπληρωμάτων.
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία και τις ανάγκες κάθε ασθενούς. Οι θεραπευτικές επιλογές εξατομικεύονται και δεν πρέπει να αλλάζουν χωρίς ιατρική καθοδήγηση.
Τι να περιμένετε από την επίσκεψη
Η επίσκεψη συνδέει τις μετρήσεις με τον πραγματικό κίνδυνο κατάγματος και τις πρακτικές δυνατότητες πρόληψης.
- Καταγραφή καταγμάτων, πτώσεων και αλλαγών ύψους
- Ανασκόπηση μέτρησης οστικής πυκνότητας και προηγούμενων εικόνων
- Έλεγχος φαρμάκων, διατροφής και επιπέδου δραστηριότητας
- Αναζήτηση πιθανών δευτεροπαθών αιτιών
- Συζήτηση οφέλους και περιορισμών κάθε επιλογής
- Καθορισμός πλάνου πρόληψης και επανελέγχου
Δεν είναι δεδομένο ότι κάθε ασθενής θα χρειαστεί εξετάσεις ή ότι η διερεύνηση θα ολοκληρωθεί σε μία συνάντηση.
Συχνές ερωτήσεις
Η οστεοπόρωση προκαλεί πάντα πόνο;
Όχι. Συχνά δεν προκαλεί συμπτώματα μέχρι να συμβεί κάταγμα. Ο πόνος από μόνος του δεν αποτελεί διαγνωστικό κριτήριο.
Αρκεί η μέτρηση οστικής πυκνότητας για την απόφαση θεραπείας;
Όχι πάντα. Συνεκτιμώνται προηγούμενα κατάγματα, ηλικία, πτώσεις, φάρμακα, άλλες παθήσεις και ο συνολικός κίνδυνος.
Πρέπει να πάρω μόνος μου ασβέστιο ή βιταμίνη D;
Όχι χωρίς αξιολόγηση. Οι ανάγκες διαφέρουν και η υπερβολική λήψη μπορεί να μην είναι ωφέλιμη ή ασφαλής. Συζητήστε διατροφή, εξετάσεις και συμπληρώματα με ιατρό.
Σχετικές παθήσεις
Πηγές
- Οστεοπόρωση — Εθνικό Ινστιτούτο Αρθρίτιδας και Μυοσκελετικών και Δερματικών Νοσημάτων των ΗΠΑ (NIAMS).
- Οστεοπόρωση: διάγνωση, θεραπεία και πρακτικά βήματα — Εθνικό Ινστιτούτο Αρθρίτιδας και Μυοσκελετικών και Δερματικών Νοσημάτων των ΗΠΑ (NIAMS).
- Διάγνωση της οστεοπόρωσης — Διεθνές Ίδρυμα Οστεοπόρωσης (IOF).
- Προσυμπτωματικός έλεγχος για την πρόληψη καταγμάτων από οστεοπόρωση — Ομάδα Προληπτικών Υπηρεσιών των ΗΠΑ (USPSTF).
Επιστημονική ενημέρωση και έλεγχος
Ιατρική αποποίηση ευθύνης
Το περιεχόμενο είναι γενικό και ενημερωτικό. Δεν αποτελεί διάγνωση, θεραπευτική οδηγία ή σύσταση αλλαγής αγωγής και δεν αντικαθιστά την εξατομικευμένη αξιολόγηση από ιατρό. Σε επείγουσα κατάσταση καλέστε το 112 ή απευθυνθείτε στην κατάλληλη υπηρεσία επειγόντων.